Harakeke

E aro atu ana tēnei wāhanga ki te harakeke. Koinei te weu i whakamahia e Rau rāua ko Kepa hei whakauru atu ki ā rāua rānunga pereki uku, hei whakakaha ake i ngā pereki, otiira i ā rāua whare uku. Ko te harakeke tētahi rauemi kua kite nei tātou i wāenga i te iwi Māori mai rā anō, ā, he momo rauemi hoki tēnei e kaha kitea ana puta noa i a Āotearoa. He momo taonga te harakeke i whakamahia e o tātou tūpuna ki te hanga i ngā momo kākahu, ngā taputapu hoki. E kitea ana ngā kōrero e pā ana ki te harakeke i roto i ngā purākau, ngā whakataukī me ngā momo waiata hoki. He rauemi pai tēnei hei whakamahi mo ngā whareuku nā tōna kaha, anō hoki nā te mea i ahu mai i ngā tipu e mōhiotia ana i waenga i a tātou te iwi Māori. Heoi anō, ahakoa tērā, kaua rawa e wareware ki te aro atu ki ngā tikanga o ā tātou tūpuna mō te harakeke, arā, te kohi harakeke, te mahi hoki.

Mai rānō, ko te muka tētahi weu i kaha hiahia te tini me te mano, nā tōnā kaha rawa. Heoi he uaua, he nui rawa hoki ngā mahi ki te tango muka. Nā wai rā ka rapu ngā hunga i ētahi atu ara kē hei tango muka, ā, ka whānau mai ngā mīra muka, otiira ngā mahi tango muka mā te mihini. Ahakoa, kīhai a Rau rāua ko Kēepa i whakamahi i ngā mīra muka hei āwhina i a rāua, i huri tonu rāua ki te rapu me pēhea e hanga i tētahi mīhini tango muka kia māmā ake ngā mahi tango muka mō a rāua whare uku ki Waimango me Piripono.

E aro atu ana tēnei wāhanga ki te harakeke. Koinei te weu i whakaurua atu e Rau rāua ko Keepa ki te ranunga mahi pereki uku, arā, kia pakari kē atu ai ngā pereki mō te whare uku. Ko te harakeke tētahi rauemi nō mai rā anō, koia tēnā e kaha whakamahia ana e te iwi Māori puta noa i Aotearoa. He tino taonga te harakeke. Koia tērā i whakamahia rā e o tātou tūpuna i ā rātou mahi whatu kākahu, mahi raranga, aha atu. E kitea ana anō hoki ngā kōrero mō te harakeke i ngā pūrākau, ngā whakataukī me ngā momo waiata katoa. He pai te harakeke mō te hanga whare uku, he pakari hoki. Waihoki, kaua tātou e wareware ki ngā tikanga me ngā kōrero a ō tātou tūpuna mō te harakeke, arā, me pēhea te tiaki, te manaaki i tērā taonga.

Nā tana pakari tonu, nō mai anō te weu muka e kaha hiahiatia ana e te tini mano. Heoi, he mahi uaua, he mahi nui anō hoki te tūkuku, te harakuku mai rānei i te muka mai i te harakeke. I ngā tau kua hipa, ka rapu nā ētahi me pēhea e māmā ake ai tērā mahi. Koirā i whānau mai ai ngā mira muka, arā, te mīhini tonu rā hei tūkuku mai i te muka. Nā, hei tēnei mahi rangahau, kīhai a Rau rāua ko Keepa i aro atu ki aua mira muka rā, e kāo. I tahuri kē rāua ki te rapu me pēhea te hanga i tētahi momo mīhini tango muka. Me kī, ko tōna whakatinanatanga rā tēnā e tū nei i Waimango, i Piripono.